Overslaan en naar de inhoud gaan

Toekomstvoorspelling: faillissementen- en ontslaggolf

Geplaatst opdinsdag 19 mei 2020 - 5:59

De coronamaatregelen worden langzaam maar zeker versoepeld. De problemen voor de economie zijn echter nog lang niet voorbij. Integendeel. Deskundigen voorspellen dat het ergste nog moet komen. "Maar het komt allemaal uiteindelijk weer goed, zo leert de geschiedenis."

Op het eerste oog lijkt de impact van de coronacrisis nog mee te vallen. Veel mensen hebben nog gewoon een baan, verschillende sectoren blijven aan het werk en het aantal faillissementen neemt nauwelijks toe.

Faillissementen
In april dit jaar vroegen 32 bedrijven en instellingen in Limburg een faillissement aan, waardoor 472 mensen hun baan verloren, zo blijkt uit de FaillissementsAtlas van onderzoeksbureau Etil. In april vorig jaar lag dat aantal op 21 faillissementen, met in totaal 317 medewerkers. "En ook het aantal bedrijfsopheffingen valt nog mee", stelt Roger Schils van het bureau. "Dat komt door de noodmaatregelen van het kabinet."

Kijk hier naar de FaillissementsAtlas Limburg van Etil.

Stilte voor de storm
Maar dat is volgens curator Peter Brouns van advocatenkantoor Boels Zanders stilte voor de storm. "Veel bedrijven kunnen nu nog de klappen opvangen. Ook de bedrijven die het al financieel moeilijk hadden", zegt de curator. "Met de noodmaatregelen kunnen ze het voorlopig volhouden. Maar dat zal niet lang meer duren." De verwachting is dat Limburg extra hard wordt getroffen, omdat in onze provincie relatief veel horeca is. Ook de toeristische sector is sterk vertegenwoordigd.

Lees ook: Provincie wil noodplan voor horeca en toerisme

Hulp
Bij het advocatenkantoor melden zich nu al veel bedrijven die het lastig hebben. "Ze weten dat ze risico lopen en kloppen daarom nu al aan voor juridische hulp", zegt Brouns. "Verschillende bedrijven hebben al financiële problemen. Zonder hulp van banken of schuldeisers zullen die uiteindelijk failliet gaan.” Hij voorspelt dat na juni veel bedrijven in de problemen komen. "We zitten pas 2,5 maanden in de lockdown. Dat is nog relatief kort. Maar het is nu duidelijk dat het veel langer gaat duren." De curator wijst onder andere naar de kosten die door blijven lopen. "Uiteindelijk moeten ze toch de huur, de energiekosten, belastingen en andere kosten betalen, en uiteindelijk zullen ook leningen moeten worden afgelost", stelt hij. "Met de tijdelijke Noodmaatregel Overbrugging Werkgelegenheid (NOW-regeling) kun je een deel van de loonkosten betaald krijgen. Maar loonkosten zijn slechts een deel van de kosten. De NOW-regeling biedt geen compensatie voor omzetverlies."

NOW-regeling
In Limburg hebben ruim 7.200 bedrijven gebruik gemaakt van de NOW-regeling. Met deze regeling kunnen ze maximaal 90 procent van de loonkosten van werknemers terugkrijgen van het rijk. Dan moeten ze wel geen omzet hebben. Valt de omzet met 50 procent terug, dan vergoedt het rijk 45 procent. Bedrijven die deze regeling aanvragen, mogen als tegenprestatie geen mensen ontslaan. Doen ze dat wel, dan krijgen ze een boete.

Lees ook: Valkenburgse horeca luidt noodklok: 'Moet niet langer duren'

Kosten snijden
Als in juni de NOW-regeling verlengd wordt, zal de ontslagboete waarschijnlijk van tafel gaan. Dan kunnen bedrijven medewerkers makkelijker op straat zetten. Op die manier wil het kabinet bedrijven helpen om te overleven. "Bedrijven zullen in de kosten moeten snijden", stelt curator Brouns. "En een van de grootste kostenposten zijn de lonen. Door de huidige regeling wordt wel een deel van het loon vergoed, maar niet alles. Daardoor moeten ondernemers interen op hun eigen vermogen."

Boeteregeling
De vakbonden zien het afschaffen van de boeteregeling niet zitten. "Die boeteregeling moet voorkomen dat bedrijven makkelijk van personeel afscheid nemen", zegt Ron van Baden van vakbond FNV. "Alles moet erop gericht zijn om banen te behouden." Volgens de bonden gaat het om maatwerk. "Als er bedrijven in de problemen komen, moeten ze in overleg gaan met de medezeggenschapsraad en vakbonden. Dan kijken we wat nodig is om een oplossing te vinden." Het inleveren van bijvoorbeeld loon of vakantiegeld is een van de laatste opties. "Het gaat hier om een recht van werknemers. Dat kun je niet eenzijdig veranderen."

WW-uitkeringen
Als het aantal faillissementen gaat oplopen, zal ook het aantal mensen zonder baan gaan groeien. Uitkeringsinstantie UWV ziet het aantal werklozen al toenemen. Sinds de uitbraak van de crisis vroegen 4.000 mensen in Limburg een uitkering bij het UWV aan. "Vooral jongeren worden hard getroffen", zegt arbeidsmarktdeskundige Gerald Ahn van het UWV. "Die werken vaak in de sectoren die nu hard getroffen worden: in de horeca en het uitzendwezen." Ook in sectoren als de non-food detailhandel, transport en logistiek, groothandel en toerisme zijn veel mensen hun baan kwijtgeraakt.

Daling aantal vacatures
Ook het aantal vacatures daalt inmiddels fors. Ahn vreest dat het aantal werklozen nog verder zal toenemen. "We komen hoe dan ook in een recessie. Hoe erg die wordt, hangt af van de duur van de coronacrisis." Maar de uitkeringsinstantie ziet ook lichtpuntjes. "Er is bijvoorbeeld vraag naar werknemers in de agrarische sector. Dat komt omdat de Polen weg zijn. Maar er is ook vraag naar pakketbezorgers, medewerkers van klantcontactcentra en natuurlijk zorgpersoneel", verklaart Ahn. "Maar ook in de groothandel die levert aan de medische wereld en in de schoonmaakbranche zoeken ze nog mensen."

Aardbeien plukken
Volgens werkgevers is dit vreemd. Aan de ene kant zitten mensen met een volledig salaris thuis. En aan de andere kant zijn er geen mensen om aardbeien te plukken. Daarom moeten de mensen die nu thuis zitten, snel in een andere sector aan de slag, zo vinden ze. "Dat is een onderbuik kreet", zegt Van Baden van de vakbond. "Werknemers worden al op andere plekken ingezet. Daarnaast moet je niet net doen alsof aspergesteken voor iedereen geschikt is."

Om- en bijscholen
Omscholing en bijscholing zijn in deze crisistijd daarom van groot belang. "Veel mensen die nu hun baan verliezen, zijn laagopgeleid", weet professor Didier Fouarge van Universiteit Maastricht. "Die staan niet te popelen om naar de schoolbanken terug te gaan. Maar dat hoeft ook niet. Mensen kunnen ook werken en leren tegelijk." Volgens de professor Arbeidsmarktdynamiek kunnen deze mensen aan de slag in sectoren waar wel vraag naar personeel is. "De omscholing kunnen de sectoren betalen die op zoek zijn naar mensen", zegt hij. "Maar ook de oude werkgever zou kunnen meebetalen. Dat is ook een teken van goed werkgeverschap." De vakbonden kijken ook naar de overheden. "Horecapersoneel zou misschien ook in de zorg kunnen werken. Maar dan moeten ze wel een goede scholing krijgen en genoeg perspectief hebben in die sector. Daar moet de overheid voor zorgen."


Structurele verandering arbeidsmarkt
Dat de arbeidsmarkt structureel gaat veranderen door de coronacrisis verwacht Gerald Ahn van het UWV niet. "Er is nu geen vraag naar koks. Maar als de restaurants weer opengaan wel weer. Alleen zal de vraag lager zijn dan voor de crisis." Ook denkt hij niet dat er beroepen zullen verdwijnen. "Je ziet wel dat door de crisis sneller banen als administratief medewerker en receptionist verdwijnen. Maar dat was al een trend die we al langer zagen."

Drukverband
Hoeveel mensen uiteindelijk hun baan gaan verliezen en hoeveel bedrijven de fles op gaan, zal vooral afhangen van de nieuwe steunmaatregelen die het kabinet deze week bekendmaakt. Voor de bedrijven is het vooral van belang dat ze de steun pas over een langere termijn hoeven terug te betalen. "Er is nu een goede pleister voor het bloeden", stelt Roger Schils van Etil. "Maar dat moet straks een drukverband worden, zodat de bedrijven opnieuw leren lopen." Volgens hem duurt het minstens drie jaar voordat MKB-bedrijven kunnen zeggen dat ze deze crisis hebben overleefd.

Sanering
Maar ook een nieuw wetsvoorstel kan gevolgen hebben. De Tweede Kamer praat dinsdag over de Wet homologatie onderhands akkoord. Dan kunnen bedrijven die in financiële problemen dreigen te komen, afspraken maken met schuldeisers over kwijtschelden van schulden. Als een meerderheid met de sanering instemt, moeten alle schuldeisers meedoen. "Dat kon tot nu toe niet", zegt curator Brouns. "Daardoor kunnen faillissementen voorkomen worden."

Vakantiewoningen
Daarnaast denkt Brouns dat bedrijven ook kansen hebben. "Door de coronacrisis gaan we misschien minder vliegen. Dan blijven toeristen meer in eigen land", zegt hij. "Daardoor neemt misschien de verkoop en verhuur van vakantiewoningen en boten toe." Ook denkt hij dat online diensten van bijvoorbeeld supermarkten in de toekomst zullen toenemen. Soms moet ook het roer om. "Als we twee jaar niet meer naar een café kunnen, dan moet een kroeg andere ideeën gaan ontwikkelen." Hij verwacht dan ook dat verschillende sectoren in afgeslankte vorm verder zullen gaan.

Geschiedenis
Maar uiteindelijk komt het weer goed, zo bewijst volgens Fouarge de geschiedenis. "We hebben van eerdere crises geleerd dat de gevolgen heftig kunnen zijn", aldus de professor van de Universiteit Maastricht. "Maar we hebben ook geleerd dat de economie weerbaar is en dat de mens creatief is. Dus het komt op termijn weer goed."

Opnames voor Kwizzele op L1 TV beginnen weer!
Wil je meedoen? Meld je aan als Kwizzele-kandidaat.

Deel dit bericht via
Overzicht
Henk Bakt
Uitgelicht
De lekkerste Limburgse recepten in Henk Bakt

"Henk Bakt" is het nieuwe bakprogramma op L1 TV. Programmamaker Henk Hover is in zijn vrije tijd fervent hobbybakker. In het programma koppelt hij samen met regisseur Eric Wijnhoven Limburgse plaatjes en artiesten aan vlaai en ander gebak.

Ieder weekend op L1 TV!

Bekijk hier alle recepten
Limburg in Beweging iedere dag om 10:00 en 14:30 op L1 TV
Uitgelicht
Limburg in Beweging iedere dag op L1 TV

Heel belangrijk: blijf bewegen. Dat verbetert je immuunsysteem. En dat kan in je eigen woonkamer! Doe iedere dag mee om 10:00 en 14:30 op L1 TV.

Zes weken lang geeft fysiotherapeut Erik Eurelings een half uur lang tips om thuis gezond te bewegen. Samen sterk tegen corona!

Iedere dag om 10:00 en 14:30 op L1 TV

Meest gelezen