De eeuwige haatliefde-verhouding tussen voetbal en geld

Afbeelding ter illustratie
Geld is altijd nodig om betaald voetbal te kunnen spelen. In de absolute top bepalen centen hoe goed je kunt zijn. In de regionen daaronder is geld hard nodig om te kunnen spelen.
Maar over de populariteit van de sport bestaat geen enkele twijfel.

Miljoenenverlies

In het huidige Limburgse voetbal kan iedereen zijn hoofd nog maar net boven water houden. Fortuna Sittard speelt als enige in de Eredivisie, maar schreef over het afgelopen boekjaar dieprode cijfers en staat voor 7,5 miljoen euro in de min. En heeft daarnaast ook nog een negatief eigen vermogen van 15 miljoen euro. Dat is veel geld, toch maken ze zich in Sittard geen al te grote zorgen en is er geen acuut gevaar. De club moest door het wegvallen van de beoogd investeerder financieel een pas op de plaats maken.

Krasje

Dat resulteert in een selectie van spelers met hier en daar een krasje, spelers hopend op een kans, zonder al te hoge eisen. Vaak transfervrij aangetrokken of via een huurconstructie. Relatief goedkoop dus. Sportief bevindt de club zich in de middenmoot. En dat is prima, met de vijftiende begroting van de Eredivisie. Op de ranglijst als het gaat om de financiële huishouding, bevinden de Sittardenaren zich de laatste jaren structureel onderaan. Een stap omhoog kan alleen met een geldschieter gemaakt worden en daar stokt de ontwikkeling anno 2024.

Oprispingen

Een divisie lager worstelen Roda JC, VVV-Venlo en zeker MVV al een aantal jaar om de stap terug naar het hoogste niveau te maken. De Maastrichtenaren al sinds 2000. Maar in de kelder van het betaalde voetbal moeten zij het hebben van oprispingen zoals in 2017, toen promotie dichtbij was. Of afgelopen seizoen toen het voetballend allemaal dusdanig in elkaar viel dat een plek in de nacompetitie een fraaie beloning was. Maar structureel zijn ook de financiële problemen. De huidige directeur Laura van Leeuwen valt dagelijks van de ene in de andere verbazing als blijkt dat er steeds weer nieuwe financiële struikelblokken om de hoek komen kijken. Zo was er ruim een miljoen euro tekort over het afgelopen boekjaar en is een tijdelijke hulplijn van de gemeente noodzakelijk in de vorm van een huurstop om erger te voorkomen.

Kleur

In Kerkrade, waar regionale geldschieters Roda JC aan de beademing hielden uit clubliefde, reikte de gemeente afgelopen zomer de helpende hand. En ook niet voor de eerste keer. De huiswerkopdracht die de club meekreeg, was helder: de broek uiteindelijk zelf kunnen ophouden is een must. Hard nodig ook om de club met een relatief nieuwe leiding in rustiger vaarwater te loodsen, na jaren van financiële en sportieve malaise. Dat lijkt vooralsnog te lukken nu het elftal met relatief onbekende spelers zich al een half seizoen in de top van de ranglijst bevindt. Mogelijke promotie naar de Eredivisie zou in alle opzichten een forse stap zijn om wat meer kleur op de wangen te krijgen.

Alarmfase

Bij VVV-Venlo is het sinds de zomer alarmfase één. Hoewel het sportief helemaal niet onaardig verloopt, bleken de financiën dusdanig slecht te zijn dat de club alle zeilen moet bijzetten om in leven te blijven. Een tekort van ruim 2 miljoen euro én een belastingschuld uit de coronaperiode. Via een WHOA-regeling, een vorm van schuldsanering, is de club met schuldeisers in gesprek om een faillissement af te wenden.
Dat traject zit in januari 2024 in de cruciale fase. Als alle schuldeisers instemmen met het akkoord, kan het WHOA-traject buiten de rechtbank worden afgerond. Bij een positieve reactie van minimaal twee derde van de schuldeisers kan een rechter de schuldeisers die niet instemmen, alsnog verplichten om met het akkoord mee te gaan. In beide gevallen zet VVV een grote stap richting een financieel gezonde toekomst.

Historie

Toen de Koninklijke Nederlandse Voetbalbond nog niet wilde dat spelers werden betaald, bedacht de in Heerlen geboren bouwondernemer Gied Joosten dat je de voetbalsport naar een hoger niveau kon tillen én publiek kon bereiken als je de beste spelers wel een serieuze vergoeding zou geven. Zijn gedachte: richt een wilde bond op, geld betekent kwaliteit en met toptegenstanders komt er publiek kijken, die voor inkomsten zorgen. Midden jaren '50 was Zuid-Limburg op die manier de startplek van het betaald voetbal. Waarin Fortuna '54 speelde tegen topploegen uit die tijd als Real Madrid, Stade Reims maar ook het Braziliaanse Botafogo. Terwijl de KNVB bijdraaide, was mét die grote tegenstanders het entertainment-gehalte in Limburg meteen hoog.

Golfbeweging

De geboorte van volkssport nummer één vond al snel navolging in Kerkrade, Maastricht en Venlo. En, inclusief allerlei naamsveranderingen en mini-fusies, met VVV, MVV, Roda JC en Fortuna Sittard vier clubs in het betaalde voetbal voor Limburg. Altijd met pieken en dalen door alle jaren heen. Van promoties en degradaties, via gewonnen en verloren bekerfinales tot zelfs Europees voetbal. Van verenigingen geleid door lokale bestuurders met hart voor de club tot aan bedrijven geleid door gelukszoekers met grootheidswaanzin die een voetbalclub als speeltje beschouwen. Een structurele golfbeweging waarin geld een steeds grotere rol ging spelen.

Ontsnapping

Op dat financiële vlak gleden de Limburgse clubs meer dan eens langs de rand van de afgrond. In de jaren '80 waren zowel MVV als Roda JC betrokken bij zwartgeldaffaires. VVV stond rond de eeuwwisseling op omvallen en Fortuna Sittard werd door voormalig KNVB-bestuurder Michael van Praag al geen bestaansrecht meer toegedicht op het moment dat die club via allerlei financiële bypasses werd gered van een faillissement. Altijd weer waren er wonderbaarlijke ontsnappingen. De ene keer met dank aan de lokale overheid, de andere keer dankzij externe geldschieters met clubliefde, maar ook door de fans die op onorthodoxe wijze de broodnodige centjes bij elkaar wisten te schrapen.

Impact

En altijd werden die fans beloond door hier en daar een sportieve oprisping. Die de ene keer iets langer duurde dan de andere keer. En bij de ene club iets mooier was dan bij de andere. Maar structureel blijven die mensen hun club bezoeken in de stadions. De laatste jaren werden ze zeker niet altijd verwend, maar de aantallen toeschouwers blijven over het algemeen toenemen. En daarom ook steken instanties altijd de helpende hand toe als een club in zwaar weer zit. Vanwege het maatschappelijke belang van de voetbalsport in de samenleving.
Wie de cijfers van de afgelopen post-coronaseizoen in het betaalde voetbal bekijkt, ziet dat de impact van de sport enorm is. De bond heeft 1,2 miljoen actieve leden op de amateurvelden. Wekelijks worden in het betaalde voetbal 8,2 miljoen mensen bereikt, zo blijkt uit onderzoek van de KNVB. Ruim 200.000 daarvan zit wekelijks in de stadions. Ook economisch, als het gaat om werkgelegenheid en zakelijke contacten rondom het voetbal, zijn de cijfers hoog. Of educatief, met ruim 5000 spelers in jeugdopleidingen van de BVO’s. Voetbal verbindt meer dan ooit. Bijna 300.000 mensen doen jaarlijks mee aan sociaal-maatschappelijke projecten van de clubs.

Verbinding

Ook in Limburg doen alle vier de clubs aan Maatschappelijk Verantwoord Ondernemen. Die MVO-projecten variëren van wijk- en scholentours via voorlichting over gezonde voeding tot aan middagen waarin herinneringen worden opgehaald en de geschiedenis van de clubs wordt belicht. Vaak met behulp van oud-spelers, gericht op alle lagen van de bevolking, dicht bij de fans.
Voetbal verbindt op alle vlakken, week in week uit, overal ter wereld. Dus ook in Limburg. Meer dan welke sport ook. Met behulp van extern geld, maar met een enorm bereik. In goede en slechte tijden.
💬 WhatsApp ons!
Heb jij een tip of opmerking voor de redactie? Stuur ons een bericht via whatsapp of stuur een mail naar redactie@1limburg.nl!