Geen vooroordelen bij sociale verloskundigen Heerlen-Noord

Maud van Woerdekom, Verloskundig Centrum Lotus © L1
De problemen van aanstaande moeders in Heerlen-Noord zijn anders dan in de rest van Nederland. Ze hebben te maken met armoede, soms zorgen over schulden en wantrouwen de officiële instanties. In Verloskundig Centrum Lotus, gevestigd in Heksenberg, weten ze er alles van.
Oprichters Maud van Woerdekom en Lonneke Greten startten acht jaar geleden hun praktijk in Heerlen-Noord. Na hun afstuderen hebben ze eerst drie jaar op verschillende plekken in Nederland gewerkt. Ze wilden het vak leren in gebieden waar de omstandigheden voor vrouwen sterk verschilden; van praktijken in de Bible Belt tot het rijke Amsterdam-Zuid.

Gezondheidskloof

De aanpak van Lotus komt het dichtst bij wat tegenwoordig 'sociale verloskunde' heet. Het is een aanpak die voortkomt uit de grote gezondheidsverschillen in Nederland. In plaats van zich uitsluitend te concentreren op medische aspecten van zwangerschap en geboorte, focust sociale verloskunde zich op sociaaleconomische omstandigheden, culturele invloeden en toegang tot gezondheidszorg.
Greten: "Vrouwen zijn bij ons altijd welkom, ook al is er niet een directe medische aanleiding voor een bezoek. Na een miskraam mag een vrouw bij ons bijvoorbeeld elke week langskomen voor een echo om de angst voor een volgende miskraam weg te nemen. Ze krijgen daardoor meer zelfvertrouwen. Er zit veel onzekerheid bij onze doelgroep, die je er maar moeilijk uitkrijgt. Maar als ze eenmaal bij ons binnen zijn, merk je dat ze wel degelijk open staan voor hulp én dat ze weten wat ze nodig hebben."

Schimmelwoningen

Lotus heeft een netwerk waarmee ze vrouwen met uiteenlopende problemen kunnen helpen. Greten: "Er zijn een heleboel instanties. Daardoor zijn we veel tijd kwijt met doorverwijzen. Een groot probleem is de huisvesting voor aanstaande moeders. Ze wonen vaak nog thuis of in schimmelwoningen."
Veroordelen doen ze er in ieder geval niet. "Hulpverleners kunnen soms stigmatiseren, er zitten vooroordelen", zegt Greten. Zelf zijn ze pragmatischer. Een voorbeeld is het plaatsen van een spiraal bij een vrouw, zónder medeweten van haar man. De vrouw wilde namelijk niet nog een kind. En zo af en toe zijn er ook onveilige situaties: "Een ineengekrompen kind dat onder de tafel kruipt vanwege een gewelddadige vader. We zorgen dan dat er tijdens de bevalling een politieagent met één telefoontje voor de deur staat."

Geboortezorg

De dagelijkse praktijk van Lotus levert input voor Kansrijk van Start, een programma van de gemeente Heerlen, dat zich richt op geboortezorg. Samen met tien andere organisaties wil de gemeente de levens van ouders en pasgeborenen verbeteren. De achterliggende gedachte: de eerste 1000 dagen van een kind zijn bepalend voor de rest van het leven. Door Kansrijk van Start kan Lotus meer uit handen geven. Greten: "Zo kan een taalbarrière beter worden opgelost door het programma van bibliotheek Schunck en vergoedt het programma Nu Niet Zwanger voorbehoedsmiddelen." Voorheen plaatsten ze bij Lotus gratis een spiraal.

Onbetaald

Van Woerdekom en Greten ontvangen zo'n 280 cliënten per jaar en dat aantal stijgt nog steeds. Veel werk is onbetaald. Van de zorgverzekeringen krijgen ze per zwangerschap 10 consulten van 10 minuten vergoed. In werkelijkheid zijn er zo’n 20 consulten per zwangere vrouw nodig, en duren die afspraken vaak langer dan 10 minuten.
Greten: "Ik heb in praktijken gewerkt waar alleen maar hoogopgeleide vrouwen kwamen, zonder relatieproblematieken, schulden of mentale problemen. Die mensen help je, na tien minuten zijn ze weg en het is klaar. Ook helemaal prima, maar mijn hart ligt bij sociale verloskunde. Ik zou het niet meer kunnen missen."
Deze publicatie is tot stand gekomen met steun van het Fonds Bijzondere Journalistieke Projecten. De documentaire 'Laat Ons Hopen, een nieuw leven in Heerlen-Noord' is hier te zien.
Dit artikel is mede mogelijk gemaakt met steun van het Fonds Bijzondere Journalistieke Projecten. © Website: Fonds Bijzondere Journalistieke Projecten
💬 WhatsApp ons!
Heb jij een tip of opmerking voor de redactie? Stuur ons een bericht via whatsapp of stuur een mail naar redactie@1limburg.nl!