Hoe denken jongeren over vrijheid?

Bij het vieren van de vrijheid is het belangrijk om het thema breder te trekken © iStock
Om jongeren te betrekken bij het vieren van de vrijheid is het belangrijk om dat thema breder te trekken. Dat zegt onderzoeker en psycholoog Sophie Leijdersdorff in Limburg Centraal.
"Nadenken over welke mensen op dit moment in onze samenleving niet vrij zijn, en hoe we daar iets aan kunnen doen."

Niet meegemaakt

Het is een terugkerend thema ieder jaar rond dodenherdenking en bevrijdingsdag: hoe betrekken we de jeugd bij het herdenken van een oorlog terwijl ze die zelf niet hebben meegemaakt? Sophie Leijdersdorff is psycholoog bij jongereninloopcentrum @ease in Maastricht. Ze onderscheidt drie thema’s als het gaat om jongeren en vrijheid.

Traumatisch

Ten eerste ziet ze wel degelijk jongeren die rechtstreeks te maken hebben gehad met oorlog. "Jongeren die gevlucht zijn voor oorlog, uit Oekraïne bijvoorbeeld. En wat me opvalt, vaak zijn ze alleen. Vooruitgestuurd door de familie, omdat er geen geld was om meer mensen weg te krijgen. Dat is traumatisch voor zo’n kind, om voor jezelf te moeten zorgen én je familie te moeten missen. Dat veroorzaakt heel veel zorgen en heel veel druk."

Niet vrij

Ook hoe wij in Nederland dit soort jongeren behandelen raakt aan het thema vrijheid, zegt Leijdersdorff: “Ook in dat opzicht zijn ze niet compleet vrij. Ze doen hun best om de taal te leren, maar als ze gaan solliciteren of een huis zoeken, krijgen ze niet dezelfde kansen als mensen van hier.”

Identiteit

Een tweede thema zijn jongeren die niet kunnen zijn zoals ze zouden willen zijn. "Die niet kunnen of durven uitkomen voor hun seksuele geaardheid, of die niet kunnen studeren wat ze zelf graag zouden willen, omdat hun familie iets anders voor ze bedacht heeft. Die kunnen hun leven dus niet zo inrichten als ze dat zelf zouden willen."

Toekomst

Het derde grote thema over vrijheid zijn jongeren die zich zorgen maken over hun toekomst. "Angst voor oorlog bijvoorbeeld, de dreiging die uitgaat van de oorlog in Oekraine. Corona ook, dat heeft hun ontwikkeling natuurlijk twee jaar stilgezet. En het klimaat, daar hebben jongeren ook veel zorgen over. Dat is echt wat oudere generaties onderschatten, hoeveel zorgen jongeren hebben over ons leven op aarde. Terwijl ze er zelf nauwelijks invloed op hebben."