Natuurmonumenten voorkomt snelle afvoer regenwater Geuldal

Het Geuldal. © ANP
ARK Natuurontwikkeling is donderdag in het Geuldal bij Epen begonnen met het opruimen van drainagesystemen op zo'n 45 hectare grond van Natuurmonumenten. Dit om te voorkomen dat water in het heuvelland te snel wordt afgevoerd.
Door het langer vast te houden kan droogte worden voorkomen, laat Natuurmonumenten donderdag weten.

Sponswerking

Door de systemen te verwijderen wordt de sponswerking van de grond hersteld. Sinds de overstromingen in het Geuldal in de zomer van 2021 moet het roer om, aldus Natuurmonumenten. Water moet langer worden vastgehouden in plaats van snel af te voeren.

Graafmachine

Een kleine graafmachine maakt daarvoor meterslange sleuven in een weiland bij de Volmolen. De machine legt de drainagebuizen bloot, die worden opgegraven en gebroken, zodat het water niet rechtstreeks naar de Geul wordt afgevoerd maar in de grond terecht komt. Volgens André Hassink van Natuurmonumenten is het hoog tijd dat dit gebeurt. "Het is nodig omdat de drainagebuizen teveel water te snel afvoeren naar de Geul en dit natuurgebied verdroogt."

Eeuw in de grond

De buizen zijn in de vorige eeuw aangelegd door boeren. Dit om de natte graslanden geschikter te maken voor landbouw. Het gaat bij Epen om een gebied van zo'n 3 hectare. Hassink schat dat er zo'n 500 meter aan drainagebuizen wordt verwijderd. "Wij vinden als Natuurmonumenten dat we alles aan moeten doen om het water vast te houden."

Biodiversiteit

ARK ruimde vorig jaar al zo'n 9 kilometer aan drainagebuizen op in een gebied van 53 hectare grasland van Natuurmonumenten. De ingreep zorgt niet alleen voor vernatting van de weilanden en daarmee een vergroting van de biodiversiteit, ook kan het helpen in de strijd tegen hoogwater. "Door het natter worden van de weilanden worden deze weer ruiger met planten en struiken en loopt het water niet meer zo snel weg."
Vorig jaar werden in de buurt van Mechelen al drainagesystemen onder handen genomen. Nu zijn de weilanden bij Epen aan de beurt. De werkzaamheden hier duren zo'n 3 maanden.

Klimaatbuffer

"Het verwijderen van de drainagesystemen zorgt ervoor dat de bodem water beter kan opvangen, vasthouden en weer los kan laten in tijden van droogte", aldus Natuurmonumenten. "Door het Geuldal in te richten als natuurlijke klimaatbuffer wordt de natuur onze bondgenoot in de strijd tegen overstromingen en droogte."

Extreme regenval

De overstromingen van vorig jaar door de Geul maken duidelijk welk belang het vasthouden van regenwater door de bodem heeft. Het vasthouden van water bleek vorig jaar tijdens de grote overstromingen van de Geul erger te voorkomen. Zo'n 85 procent van de extreme regenval in de zomer van 2021 werd door de bodem in het Geuldal opgevangen. Dat de Geul toch fors zwol had vooral te maken met België waar minder water in de bodem wordt opgevangen.

Kwelwater

De drainagebuizen voeren naast regenwater ook kwelwater af, en dat is onmisbaar voor de kwaliteit van de natuur, aldus Natuurmonumenten. "Planten die dit speciale kalk- en ijzerrijke kwelwater of langdurig natte plekken nodig hebben zijn de veldrus, echte dotterbloem, adderwortel, beekpunge, moerasspirea, moeras-vergeet-mij-nietje, echte koekoekbloem, watermunt en kattenstaart. Een lust voor het oog en een paradijs voor vele soorten insecten zoals de moerassprinkhaan en vogels."