Coalitievorming: hoe hangt de vlag er in jouw gemeente bij?

Afbeelding ter illustratie © iStock
In acht van de 31 Limburgse gemeenten treedt na de verkiezingen van maart dezelfde coalitie aan als de afgelopen vier jaar.
Dat blijkt uit een inventarisatie van de nieuwe colleges van B&W of de beoogde samenstelling ervan.

Acht gemeenten

De gemeenten waar het om gaat zijn Beek, Beesel, Bergen, Gulpen-Wittem, Horst aan de Maas, Maasgouw, Meerssen en Voerendaal. In Echt-Susteren en Landgraaf verdelen ook dezelfde partijen de wethouderszetels. Maar daar steunen respectievelijk D66 en Ouderen Partij Landgraaf voor het eerst de coalitie zonder een wethouder te leveren.

Overal lokaal

Lokale partijen maken in alle 31 Limburgse gemeenten deel uit van de coalitie. Kerkrade en Simpelveld zijn koploper met drie lokale partijen in het bestuur. In totaal leveren 48 lokale partijen wethouders. Voor de verkiezingen waren dat er 47.
In vier gemeenten maakt de grootste partij geen deel uit van de nieuwe coalitie. Het gaat om OPH in Heerlen, PRO in Gulpen-Wittem, Samen1 in Simpelveld en Viva in Vaals.

Landelijke partijen

Van de landelijke partijen krijgen VVD en PvdA ieder per saldo in vier gemeenten meer een plek in de coalitie. Zo gaat de VVD meebesturen in Brunssum, Eijsden-Margraten, Mook en Middelaar, Nederweert en Roermond. In Peel en Maas keert de partij niet terug in het bestuur. De VVD maakt in totaal in 15 Limburgse gemeenten deel uit van de coalitie, al gebeurt dat in Kerkrade zonder een wethouder te leveren.

Wethouders voor PvdA

In vergelijking met 2018 levert de PvdA nu wel wethouders in Brunssum, Maastricht, Roermond, Roerdalen (in een combinatielijst met GroenLinks) en Heerlen. In die laatste gemeente wordt PvdA'er Casper Gelderblom wethouder namens PvdA, GroenLinks en de Partij voor de Dieren.
In Beekdaelen zit de PvdA niet meer in de coalitie. In totaal gaat de partij in tien Limburgse gemeenten meebesturen, waarvan in twee gemeenten dus ook namens een andere partij.

CDA in coalities

Het CDA blijft de landelijke partij die in de meeste gemeentebesturen een plek heeft. De partij maakt in 22 Limburgse gemeenten deel uit van de coalitie. Dat is er eentje minder dan in 2018. Het CDA verdwijnt uit de colleges in Kerkrade, Roerdalen, Roermond, Stein en Weert. Ze maakt haar (r)entree in Leudal, Nederweert, Simpelveld en Venlo.

Acht plekken voor D66

D66 komt op acht deelnames in de nieuwe coalities, een plus van één. In Nederweert en Roermond keert de partij niet terug in het gemeentebestuur. In Peel en Maas en in Echt-Susteren gaat de partij voor het eerst meedoen aan de coalitie, al doet ze dat in Echt-Susteren zonder een wethouder te leveren. In Weert keert D66 na vele jaren terug in het bestuur.

Vijf plaatsen voor GroenLinks

GroenLinks keert niet meer terug in de colleges van Beekdaelen, Maastricht en Mook en Middelaar. In Heerlen en Roerdalen gaat de partij wel deel uitmaken van de coalitie, al doet zij dat niet met een wethouder uit de eigen gelederen maar namens een progressieve combinatielijst. Per saldo maakt GroenLinks in 5 Limburgse gemeenten deel uit van een coalitie.

SP, Volt en PvdD

De SP bestuurt alleen nog mee in haar bolwerk Heerlen. In Gennep verdwijnt de partij uit het bestuur. In Venlo, waar de partij in de vorige periode een wethouder leverde, deed de SP niet mee aan de verkiezingen.
Volt gaat meebesturen in Maastricht, de enige gemeente in Limburg waar de partij opkwam bij de verkiezingen.
De Partij voor de Dieren (PvdD) neemt voor het eerst deel aan een coalitie in Limburg. In Heerlen levert de partij samen met PvdA en GroenLinks één gezamenlijke wethouder. Die is lid van de PvdA. De PvdD deed alleen in Heerlen en Maastricht mee aan de verkiezingen.

Meer vrouwen

Het aantal vrouwelijke wethouders is in de 22 gemeenten waarvan de personele samenstelling bekend is, gestegen tot 17, vijf meer dan vóór de gemeenteraadsverkiezingen. Daar komt er zeker nog een aantal bij in de resterende negen Limburgse gemeenten. In Beesel en Vaals is een meerderheid van de wethouders vrouw, twee van de drie namelijk. In Peel en Maas en Roerdalen is de helft vrouw: twee van de vier. In Echt-Susteren en Stein zijn twee van de vijf wethouders vrouw.

Mannenploegen

In elf Limburgse gemeenten bestaat de wethoudersploeg uitsluitend uit mannen. Het betreft Beek, Beekdaelen, Eijsden-Margraten, Gulpen-Wittem, Heerlen, Horst aan de Maas, Kerkrade, Landgraaf, Mook en Middelaar, Valkenburg en Venray.