Slachtoffers mijnwerkersstaking hebben nu een naam

De namen van de drie koempels die door de Duitsers werden doodgeschoten © L1 (Frank Moonen)
Drie mannen werden in het voorjaar van 1943 tijdens de grote mijnwerkersstaking doodgeschoten door de Duitsers. De namen van die drie koempels zijn dinsdag toegevoegd aan de namengalerij van de Gedachteniskapel in Terwinselen.
De initiatiefnemers liepen al twintig jaar met het plan om het drietal te eren. Dinsdag was het dan eindelijk zover. Bij de bijna 1100 namen van mijnwerkers die tijdens hun werk zijn overleden, staan nu ook de drie namen van hen, die voor het vuurpeloton van de Duitsers kwamen te staan. Alleen omdat ze meededen aan de grote staking in 1943.

Later teruggevonden

De lichamen van Reinier Savelsberg, Meinardus Tempelaars en Servaas Toussaint werden pas in 1946 teruggevonden, nadat een van de Duitsers die bij de executie waren, de plek aanwees. Ze waren weggestopt in een massagraf. Drie jaar eerder werden ze ter dood veroordeeld en werd de executie uitgevoerd op de Wellsche Heide in Noord-Limburg.

Verzetsdaad

De stakingen in april en mei 1943 waren een van de grootste verzetsdaden tijdens de Tweede Wereldoorlog. Even daarvoor hadden de Duitsers de strijd om Stalingrad verloren en voerde Hitler de druk op in andere gebieden. Om de oorlogsindustrie op gang te houden, eisten ze dat de steenkolenmijnen in Zuid-Limburg meer gingen produceren.

Ter dood veroordeeld

De mijnwerkers moesten extra diensten gaan draaien, maar weigerden. Er volgden protesten en zelfs stakingen. Die breidden zich uit naar andere bedrijven, bijvoorbeeld de textielindustrie in Twente. De economie lag plat en de kolenproductie kelderde enorm in korte tijd. De Duitsers pikten dat niet en kwamen meteen in actie.
Om een 'voorbeeld te stellen' werden 15 stakers, onder wie drie mijnwerkers, ter dood veroordeeld. De executie hielp, want op 4 mei gingen de stakers weer massaal aan het werk, bang dat hen eenzelfde lot zou wachten net als de drie willekeurig gekozen mijnwerkers.

Toegevoegd

De namen van de drie slachtoffers werden dinsdag tijdens een plechtige ceremonie onthuld en toegevoegd aan de namengalerij van de Gedachteniskapel. Daar waren nabestaanden, oud-mijnwerkers maar ook scholieren bij aanwezig.
"Want het is schrijnend dat dit belangrijke stukje geschiedenis in de schoolboeken nauwelijks aandacht krijgt. Daarom houden we deze jaarlijkse herdenking sinds 1985 al in stand", zegt geschiedenisleraar Martin van der Weerden, die onderzoek heeft gedaan naar dit 'vergeten' stukje geschiedenis.
De gedachteniskapel voor overleden mijnwerkers © L1 (Frank Moonen)