Duistere kant vluchtelingenstroom: 'Mensenhandel op de loer'

Oekraïense vrouwen en kinderen lopen risico om in handen te vallen van mensenhandelaren © ANP
Gemeenten in Limburg zijn alert op mensenhandelaren die het gemunt hebben op gevluchte Oekraïense vrouwen en kinderen.
Dat blijkt uit rondgang van L1 langs diverse gemeenten.

Andere plannen hebben

De vluchtelingenstroom uit Oekraïne, waar al meer dan een maand oorlog is, heeft diverse ontroerende initiatieven in Limburg op gang gebracht. Tegelijk houden gemeenten en organisaties hun hart vast voor de nodige risico's.
Zo is er een kans dat vluchtende vrouwen en kinderen rechstreeks in de armen van mannen vallen, die totaal andere plannen hebben. Denk hierbij aan gedwongen prostitutie, (arbeids)uitbuiting, maar ook kindermisbruik. Tweede Kamerleden Anne Kuik (CDA) en Mirjam Bikker (CU) hebben hierover schriftelijke vragen gesteld aan het ministerie van Justitie en Veiligheid.

'Belangrijk alert te zijn'

De eerste signalen van mensenhandel hebben het Coördinatiecentrum tegen Mensenhandel (CoMensha) al bereikt. Bij Maastricht, Sittard-Geleen, Kerkrade, Weert, Roermond, Venlo en Venray is dat nog niet het geval. "Maar het is wel belangrijk alert te zijn, omdat de situatie in Duitsland anders is", legt een woordvoerder van de gemeente Venlo uit.
Aangezien Duitsland vluchtelingen wil beschermen, houdt de politie onder andere op het centraal station in Berlijn louche figuren met andere bedoelingen in de gaten. Maar dat de protectie niet altijd haalbaar is, is goed te zien in een opvanglocatie in Düsseldorf. Daar werd een Oekraïnse (18), met de Russische bommen op haar netvlies, verkracht door twee mannen.
Tekst loopt onder de foto door
Op diverse stations in Duitsland wordt politie ingezet © iStock

Prostitutie, trouwen en misbruik

Op sociale media ziet CoMensha voorbeelden van mannen die hun slag proberen te slaan. Ze zoeken actief naar vrouwen voor de prostitutie of willen met hen in het huwelijksbootje stappen. "Mensenhandel ligt op de loer", zegt directeur Ina Hut van CoMensha. Niet alleen vrouwen kunnen slachtoffer worden, ook kinderen.
Pedofielen zouden de vluchtelingenstroom kunnen misbruiken om Oekraïense kinderen naar Nederland te halen. "Daar zit een groot risico in. Het is een potentieel scenario dat helaas heel realistisch is", aldus Hut.

Kinderen alleen op reis

Alleenreizende kinderen lopen volgens VN-kinderrechtenorganisatie Unicef een verhoogd risico om slachtoffer te worden van mensenhandel en uitbuiting. Unicef roept overheden op tot meer kennisuitwisseling om alleenreizende kinderen sneller te identificeren, zodat ze herenigd kunnen worden met hun ouders. Maar zolang niet iedere vluchteling zich inschrijft in de Basisregistratie Personen (BRP) is een gezinshereniging moeilijk uitvoerbaar.
Tekst loopt onder de foto door
Afbeelding ter illustratie © iStock

Nog geen meldingen in Limburg

Een woordvoerster van de politie laat weten dat er op dit moment geen meldingen zijn binnen gekomen over mensenhandel of andere criminele pratijken rond vluchtelingen in Limburg. "Politie en justitie zijn heel alert. Er vindt regelmatig overleg hierover plaats met ketenpartners", vertelt de politiewoordvoerster.

Preventietips in drie talen

Verschillende hulporganisaties hebben een flyer gemaakt, waarop vluchtelingen en hulpverleners in het Oekraïens, Engels en Nederlands gewaarschuwd worden. Daarin staat bijvoorbeeld dat ze hun identiteitsbewijs nooit moeten afgeven, dat ze foto's moeten maken als ze met iemand meereizen en dat ze altijd contant geld bij zich moeten hebben. Ook legt de poster uit wat te doen bij het vermoeden van dwang en uitbuiting.
Alle Limburgse gemeenten zeggen bekend te zijn met de flyer. "Die wordt actief verspreid", zeggen de gemeenten Venray en Roermond. Evenementenlocatie het MECC in Maastricht vangt sinds deze maand honderden oorlogsvluchtelingen uit Oekraine op en daar ligt de poster al. "Het is belangrijk om in de communicatie hier aandacht voor te hebben", stelt een woordvoerder van de gemeente Maastricht.