Ben Verbong maakt film over brandstichter Reichstag

Verbong maakt samen met Pieter Kuijpers de film over Marinus van der Lubbe. © L1
Hij werd in 1933 ter dood veroordeeld voor het stichten van de brand in de Reichstag in Berlijn. Over het leven van Marinus van der Lubbe bestaan verschillende verhalen, reden genoeg voor gerenommeerd regisseur Ben Verbong uit Tegelen om er een film over te maken.
De film produceert Verbong samen met zijn neef en bekend filmproducent Pieter Kuijpers. "We hadden al langer het plan om iets te gaan maken en dit is voor ons allebei een project waar we onwijs veel zin in hebben."

Onthoofd

De in Leiden geboren Marinus van der Lubbe werd in 1933 wereldberoemd nadat hij werd opgepakt voor het stichten van de brand in de Reichstag, het Duitse parlementsgebouw. Op 27 februari van dat jaar woedde daar brand, een kleine maand nadat Adolf Hitler was aangesteld als nieuwe rijkskanselier. Van der Lubbe werd opgepakt en ter dood veroordeeld. Op 10 januari 1934 werd in Leipzig het vonnis voltrokken en werd Van der Lubbe onthoofd. Hij werd 24 jaar.
De gedenksteen van Marinus van der Lubbe in Leipzig, waar hij overleed in 1934. © ANP

'Onwetende jongen'

Ben Verbong was al lange tijd geïnteresseerd in het levensverhaal van Van der Lubbe. "Vooral de ondervraging van hem in een psychiatrische inrichting in Berlijn. Hij werd toen door Karl Bonhoeffer ondervraagd, iemand die later ook een bekend figuur werd", aldus de Tegelse regisseur. "Over het leven van Van der Lubbe bestaan verschillende verhalen, dat het bijvoorbeeld een onwetende jongeman was. Niets is minder waar."

Ben Verbong (1949)

De Tegelse regisseur Ben Verbong heeft een breed en bekend oeuvre in Nederland. Zo regisseerde hij de in 2023 uitgekomen film 'Toen ik je zag', een verfilming van de gelijknamige bestseller die Isa Hoes schreef over haar leven met Antonie Kamerling. Met die film werd Verbong genomineerd voor een Gouden Kalf.

In 1981 won Verbong een prijs op het Nederlands Filmfestival voor met zijn film 'Het meisje met het rode haar'. In 2019 werd hij benoemd tot Limburger van Verdienste. Hij kreeg de provinciale onderscheiding voor zijn baanbrekende bijdrage aan de Nederlandse filmindustrie. Verbong zit al ruim 50 jaar in het vak.

Naast tal van Nederlandse films regisseerde Verbong ook een hele reeks aan prijswinnende Duitse films.

Verhaallijn

De ondervraging van Bonhoeffer met Van der Lubbe staat centraal in de film. "Gedurende het gesprek zijn er flashbacks naar het verleden van Marinus. Dus over zijn kinderjaren en de manier waarop hij in het leven stond. Zo vertelt hij precies wat er is gebeurd bij het stichten van de brand."

Bonhoeffer

In de film komt Bonhoeffer uitvoerig aan bod. "Dat is bewust gedaan. Zo wil ik laten zien dat er, juist in die tijd, ook goede Duitsers waren. Hij was een van de Duitsers die anders dacht over de wereld. Zijn zoon en schoonzoon zijn allebei vermoord door de nazi's."

Boekwerk

Het idee om aan een dergelijke film te werken passeerde voor Verbong al meermaals de revue. "Een boek van Martin Schouten heeft me er uiteindelijk nog meer toe gezet om de film te maken", legt hij uit. "Dat boek is zo goed gedocumenteerd, het laat precies zien wat er toen allemaal aan de hand was in Duitsland." De voorbereiding op de film is dan ook een meerjarenplan. "Vorig jaar ben ik gestart, om het verhaal feitelijk ook sluitend te krijgen."

Actueel belang

"Er bestaan verhalen dus dat Van der Lubbe niet goed was. Maar niets is minder waar. Hij was een jongen die vocht tegen het politiek regime in Duitsland. Met de brand heeft Marinus getracht om te voorkomen dat de Duitse democratie om zeep werd geholpen", legt Verbong uit. "En die democratie ligt ook nu weer zwaar onder vuur. Deze film is nu actueler dan ooit."
De film moet volgens de planning eind 2025 in première gaan.
💬 WhatsApp ons!
Heb jij een tip of opmerking voor de redactie? Stuur ons een bericht via whatsapp of stuur een mail naar redactie@1limburg.nl!