Taalniveau jongeren daalt: voorlezen helpt tegen achterstand

De pyjamavoorstelling © L1
Het taalniveau onder jongeren daalt. Daarom wordt er tijdens de Nationale voorleesdagen alles uit de kast getrokken om de kleintjes weer de boeken in te krijgen.
"Uit onderzoek blijkt dat het landelijke taalniveau onder jongeren al een aantal jaar daalt", zegt Sandra Uijlenbroek, manager van de bibliotheek in Heerlerheide. "Zelfs tot onder het Europees gemiddelde." Net in deze regio is laaggeletterdheid een groot probleem; in Parkstad zijn er meer mensen die niet kunnen lezen of schrijven dan in de rest van het land.

In Pyjama

Daarom druppelen er rond tien uur 's ochtends zo'n dertig kinderen tot vier jaar bij de bieb binnen in pyjama; eerst krijgen ze een ontbijtje waarbij er wordt voorgelezen en daarna is er een zogenaamde pyjamavoorstelling waarin het boek Maximiliaan Molleman viert een feestje wordt nagespeeld door een klein theatergezelschap. Dat doen ze door middel van muziek, toneel en speelse attributen. Zo worden ook de andere zintuigen van kinderen geprikkeld waardoor het verhaal meer gaat leven, meent Uilenbroek.

Beneden gemiddeld taalniveau

Hoe het kan dat het landelijke taalniveau onder jongeren dalende is, heeft volgens de bibliotheekmanager met een aantal dingen te maken. Bijvoorbeeld doordat we heel vaak social media gebruiken en ze gewend raken aan korte stukjes tekst. "Maar dat is iets heel anders dan langere tijd met aandacht een langere tekst lezen, dat noemen we ook wel diep lezen. En dat heeft een heel ander effect dan alsmaar hele korte stukjes tekst lezen."
Dat het taalniveau van jongeren in ons land zelfs daalt ten aanzien van de rest van Europa komt volgens Uijlenbroek door de inrichting van ons onderwijssysteem, waarbij er veel aandacht wordt besteed aan technisch lezen en minder aan begrijpend lezen, of in ieder geval lezen om te lezen; voor je plezier dus.

Nooit voorgelezen

Toch lijkt het boek voor de kleintjes in de bieb bepaald niet achterhaald; met veel aandacht wordt er geluisterd en gekeken. Ook de volwassenen zijn enthousiast. "Ik vind dit een mooie invulling van de papadag", zegt Tom Loozen, die vroeger zelf ook is voorgelezen. Jefell Dautzemberg is moeder en daarnaast gastouder; zij neemt een hele bups kinderen mee naar de bieb en is zelf vroeger nooit voorgelezen. "Ik vind het gewoon belangrijk voor kinderen, de bieb. Dat sociale, en ook dat ze zelf een boekje kunnen uitkiezen en ik dat niet voor ze bepaal."

Voor de geboorte

Het belang van voorlezen wordt onderschat volgens Uijlenbroek; "Taalontwikkeling bij kindjes begint al vóór de geboorte, in de buik." zegt Uijlenbroek. "En tot twee jaar ontwikkelen die hersenen op taalgebied in razend tempo. Dat weten heel veel mensen helemaal niet!"
De Nationale Voorleesdagen duren nog tot zaterdag. Dan is de voorleesvoorstelling 'Klieder Kletter Klater' nog een keer te zien in de bieb in Hoensbroek. Maar zelfs in de week daarna heeft SCHUNCK nog voorleeshalfuurtjes gepland in verschillende bibliotheken in Parkstad.