Een verhaal dat abdij Rolduc glans moest geven

Abdij Rolduc © L1
Abdij Rolduc in Kerkrade heeft een geschiedenis van pieken en dalen. Eind zeventiende eeuw brak er een nieuwe bloeiperiode aan. En dat moest opgeschreven worden. Eén van de geestelijken van toen deed dat.
Toon van Oeffelt uit Kerkrade promoveerde op dit oude geschrift.

Continuatio Annalium Rodensium

Abdij Rolduc dat in de twaalfde eeuw gesticht werd, kent een historie van bloei en verval. Na een glorieuze periode volgde een eeuwenlange neergang. Pas in de zeventiende en achttiende eeuw werd Rolduc weer een welvarend klooster. Om het prestige van Rolduc in die tijd nog wat meer aan te zetten besloot Nicolaas Heyendaal (1658-1733) - een van de geestelijken van Rolduc- om de geschiedenis van de abdij op te schrijven. Het resultaat was zijn werk de Continuatio Annalium Rodensium.
Toon van Oeffelt heeft dat manuscript onderzocht en is er na tientallen jaren studie onlangs op gepromoveerd aan de Open Universiteit. "Toen ben ik er achter gekomen dat Heyendaal een bedoeling heeft gehad met zijn stuk, hij wilde een werk schrijven waarmee de abdij zich kon presenteren."

Tranen laten

Tijdens zijn onderzoek ontdekte Van Oeffelt dat Heyendaal heel wat tranen heeft moeten laten toen hij het verleden van Rolduc uitzocht. De koorheer die het uiteindelijk tot abt zou schoppen, begon zijn werk eind zeventiende eeuw. Hij moest orde brengen in het chaotische archief van Rolduc. Dat deed Heyendaal niet uit historische interesse, maar eerder uit financiële overwegingen. Rolduc had geen overzicht meer over de landerijen en boerenhoven die pacht moesten afdragen aan de kloosterheren.

Kroniek

Al doende besefte Heyendaal dat hij een historisch verhaal aan het samenstellen was. Voor de oudste geschiedenis van Rolduc kon hij gebruik maken van de anonieme middeleeuwse kroniek -de Annales Rodenses - waarin de eerste eeuw van Rolduc beschreven staat. Hij vulde dat verhaal aan tot 1700. Maar toen hij zijn werk af had, ontdekte Heyendaal dat hij behoorlijk wat fouten had gemaakt. Daarom begon hij helemaal opnieuw en voltooide een tweede - volgens hemzelf - correcte versie van de geschiedenis van Rolduc.
Van Oeffelt heeft beide versies de afgelopen jaren onderzocht. Zijn levenswerk is nu af.