Overslaan en naar de inhoud gaan
Advertentie

De Statenverkiezingen en de Eerste Kamer: vijf vragen

Geplaatst opzaterdag 16 maart 2019 - 6:04

De verkiezingen van 20 maart gaan niet alleen over nieuwe Provinciale Staten maar indirect ook over de samenstelling van de Eerste Kamer.

Want op 27 mei kiezen de twaalf Provinciale Staten de 75 nieuwe leden van de senaat.

Het is dan ook niet vreemd dat landelijk de verkiezingscampagne wordt gedomineerd door de samenstelling van die Eerste Kamer. Alles wijst erop dat de vier regeringspartijen VVD, CDA, D66 en ChristenUnie daar hun meerderheid verliezen. Nu bezitten die vier partijen nog een nipte meerderheid met 38 van de 75 zetels.

-1- Waar gaat de Eerste Kamer over?
De Eerste Kamer of senaat behandelt wetsvoorstellen die eerder door de Tweede Kamer zijn aangenomen. De kamer kan een wetsvoorstel niet meer wijzigen maar formeel alleen maar aannemen of verwerpen. Maar in de praktijk zijn er toch een aantal middelen om een wetsvoorstel aangepast te krijgen, bijvoorbeeld via een zogeheten novelle, toezeggingen en moties.

De bedoeling van de Eerste Kamer is om met een zekere afstand naar de kwaliteit van wetsvoorstellen te kijken en te toetsen of ze uitvoerbaar, handhaafbaar en rechtmatig zijn. Het lidmaatschap van de Eerste Kamer is een part-timefunctie. Vaak hebben de senatoren elders nog een baan. Ze vergaderen meestal dan ook alleen op dinsdag. Voor hun werk krijgen ze 2105,88 bruto per maand betaald, een kwart van wat leden van de Tweede Kamer krijgen.

-2- Is de Eerste Kamer belangrijker geworden de afgelopen jaren?
De Eerste Kamer is vooral veel politieker en daarmee machtiger geworden. Dat komt omdat kabinetten niet meer op een ruime meerderheid in de Eerste Kamer kunnen rekenen zoals vroeger wel het geval was. Zo kon het kabinet Rutte I dat van 2010 tot 2012 regeerde met gedoogsteun van de PVV in de Eerste Kamer maar terugvallen op 37 zetels. Met de informele steun van de SGP kwam het toch aan een meerderheid.

Het daaropvolgende kabinet Rutte II van VVD en PvdA had met 30 zetels bij lange na geen meerderheid in de Eerste Kamer. Tot halverwege 2015 kon men toch vooruit dankzij steun van ChristenUnie, D66 en SGP. Daarna was die steun niet meer voldoende omdat VVD en PvdA na de statenverkiezingen van maart 2015 nog maar 21 zetels overhielden. Dus moest ook naar andere partijen zoals GroenLinks worden gekeken.
Rutte II zat wel de hele rit uit, tot aan de Tweede Kamerverkiezingen van maart 2017.

-3- Hoe is de zetelverdeling in de huidige Eerste Kamer?
Er zijn twaalf fracties. De VVD is de grootste met 13 zetels, gevolgd door het CDA met 12 en D66 met 10. PVV en SP hebben ieder 9 zetels. De PvdA heeft er 8. Dan is er een kloof naar de volgende fracties. GroenLinks heeft namelijk 4 zetels en de ChristenUnie 3. De Partij voor de Dieren, SGP en 50Plus bezetten ieder 2 zetels. De Onafhankelijke Senaatsfractie OSF heeft er tenslotte 1.

-4- Hoeveel Limburgers zitten in de huidige Eerste Kamer?
Dat zijn er vijf. Voor het CDA zit Ria Oomen uit Maasbracht in de senaat, voor de VVD Roel Wever uit Heerlen en voor de PVV zit er Arcenaar Gom van Strien. Die laatste is tevens vice-fractievoorzitter.

De uit Roermond afkomstige Petra Stienen is Eerste Kamerlid voor D66 en André Postema uit Maastricht voor de PvdA. Postema zit sinds 2011 in de Eerste Kamer. In februari 2018 werd hij gekozen tot fractievoorzitter als opvolger van de in opspraak geraakte Marleen Barth. Maar Postema zelf ruimde na vijf maanden ook al weer het veld als fractievoorzitter, na het examendebacle bij het VMBO-Maastricht. De PvdA'er was toen nog bestuursvoorzitter van de Stichting Limburgs Voortgezet Onderwijs (LVO) waaronder het VMBO-Maastricht valt.

Postema bleef wel aan als Eerste Kamerlid. Hij staat niet meer op de kandidatenlijst van de PvdA voor de nieuwe Eerste Kamer. Eind november trad hij overigens af als bestuursvoorzitter van het LVO.

-5- Komen er meer of minder Limburgers in de Eerste Kamer na de verkiezingen?
De verwachting is dat dat er zeker vijf blijven, al bestaat de kans dat het er meer worden.

Ria Oomen
Ria Oomen is met haar 4e plaats op de CDA-lijst zeker van een nieuwe periode van 4 jaar. Zij was eerder Tweede Kamerlid van 1981 tot 1989. Daarna zat zij maar liefst 25 jaar in het Europees Parlement, van 25 juli 1989 tot en met 1 juli 2014. Sinds 2015 zit Oomen in de Eerste Kamer. Zij begint dus aan haar tweede termijn.

Zo goed als zeker van een herverkiezing lijken ook Roel Wever, tiende op de VVD-lijst, en Petra Stienen die vijfde staat bij D66.

DENK
De kandidatenlijst van de PVV wordt waarschijnlijk pas eind maart bekend. Naar alle waarschijnlijkheid krijgt Gom van Strien daar weer een verkiesbare plaats op. DENK doet praktisch zeker ook in haar intrede in de Eerste Kamer, met Selcuk Öztürk uit Roermond als lijsttrekker. Öztürk is nu nog lid van de Tweede Kamer en partijvoorzitter van DENK.

Christen Unie
Er zit ook een aantal kandidaten op het vinkentouw. Zo staat Maarten Verkerk uit Hoensbroek op de vierde plaats van de kandidatenlijst van de ChristenUnie. Hij is bijzonder hoogleraar christelijke wijsbegeerte aan de Universiteit Maastricht. Hij zou de eerste inwoner van Limburg ooit zijn die volksvertegenwoordiger wordt voor de ChristenUnie. De regeringspartij heeft momenteel drie zetels in de Eerste Kamer maar staat op winst in de peilingen.

Onafhankelijk
Op de kandidatenlijst van de Onafhankelijke Senaatsfractie OSF staat Ton Raven uit Geleen op de tweede plaats.
Raven is al bijna 30 jaar actief in de politiek als raadslid en/of wethouder. Eerst in Geleen, vanaf 2001 in de fusiegemeente Sittard-Geleen. Momenteel zit hij voor de Stadspartij in de gemeenteraad.

Kansje
De OSF is een samenwerkingsverband van elf provinciale partijen, waaronder Lokaal-Limburg. Bij die partij is ook de Stadspartij aangesloten.
De OSF zit sinds 1999 in de Eerste Kamer, momenteel met één zetel. Als de provinciale partijen samen winst boeken bij de statenverkiezingen, zit een senaatszetel er voor Ton Raven mogelijk in.

Onwaarschijnlijk
Bij GroenLinks staat de 23-jarige uit Grathem afkomstige Funs Elbersen op de twaalfde plaats van de kandidatenlijst. Normaalgesproken is dat geen verkiesbare plek. Dat geldt ook voor de Limburgers op de PvdA-lijst: wethouder Birgit op de Laak van Horst aan de Maas en André Knottnerus uit Maastricht, respectievelijk 14e en 15e. Knottnerus is oud-hoogleraar aan de Universiteit Maastricht en oud-voorzitter van de Wetenschappelijke Raad voor het Regeringsbeleid. Ook was hij voorzitter van de commissie die het verkiezingsprogramma voor de statenverkiezingen heeft geschreven.

SP-oproephulp
Bij de SP keert Bob Ruers uit Sittard niet meer terug in de Eerste Kamer. Hij staat op een onverkiesbare 16e plaats. Ruers zat in totaal met onderbrekingen ruim 13 jaar in de senaat. Begin februari van dit jaar werd hij voor de vierde keer beëdigd. Ruers is ook de kortst zittende gedeputeerde van Limburg. In juni 2018 volgde hij Daan Prevoo op die was opgestapt na een conflict met de partijleiding.

Maar eind september kwam daar al weer een einde aan. De SP stapte toen uit de coalitie nadat een motie van afkeuring was ingediend aan het adres van Ruers. De aanleiding was zijn opstelling rond het omstreden grote windmolenpark in Blerick.

NIEUW: Kwizzele! Test je Limburgse kennis. Maandag t/m donderdag 17:00, 18:00 & 22:00 op L1 TV

Advertentie
Deel dit bericht via
Advertentie
Het laatste nieuws in je mailbox
E-mail: 
Editie: 08:00 12:00
 

Meer informatie over afmelden.

Overzicht
Uitgelicht
Schrijf je in voor de voorronden van het LK Latje Trap 2019

De inschrijvingsperiode voor deelnemers van de tweede editie van het LK Latje Trap is geopend. Met het evenement wil L1, in samenwerking met Moonen Movies, vanuit haar maatschappelijke functie als publieke omroep meer aandacht vestigen op het amateurvoetbal in de provincie. Het kampioenschap bestaat uit een vijftal voorronden bij jou in de buurt en één finaleronde. De finaleronde wordt bij de start van het nieuwe voetbalseizoen afgewerkt op een finalewaardige locatie, namelijk in het stadion van één van de Limburgse profclubs.

Schrijf je hier in voor de voorronden
Uitgelicht
NIEUW: Kwizzele! Test je Limburgse kennis

Met wie zou jij het beste duo vormen? Samen met je vriendin, buurman, teamgenoot, vader of zus... je kunt je nu samen opgeven voor de leukste Limburgse kwis op tv: Kwizzele! De vragen gaan over alles wat Limburgs is dus denk goed na wie je ideale teamgenoot is.

De leukste Limburgse kwis is van maandag t/m donderdag op L1 TV om 17:00, 18:00 en 22:00.

Geef je ook op als kandidaat voor Kwizzele!
Vacature promobox
Uitgelicht
Vacature: Redacteur Online 1Limburg, stagiair of freelance (hbo/wo)

Voor de Nieuwsdienst zijn wij op zoek naar ambitieuze nieuwsjagers (stagiair of freelance) die op volle kracht willen meedraaien in de nieuwsproductie voor 1Limburg en het beheer van gekoppelde social media. Je werkt nauw samen met (camjo-)verslaggevers in het veld en je productie dient als basismateriaal voor L1 Radio, het dagelijkse tv-magazine L1mburg Centraal en L1.nl, de promotiewebsite voor de radio- en tv-programma’s van L1.

1Limburg.nl/vacatures
Uitgelicht
Heb jij de app van L1 al?

De app met de meeste Liefde voor Limburg: met de L1-app blijf je helemaal op de hoogte van alle programma's. Kijk live naar L1 TV of luister live op je telefoon naar L1 Radio of het speciale Plat-ewegkanaal. Toch iets gemist? Geen enkel probleem: alles is eenvoudig terug te zien. Super handig!

Download hier de gratis L1-app

Meest gelezen